Szlakiem klasztorów, kolebki języka hiszpańskiego



Klasztory położone w dolinie rzeki Najerilla (La Rioja) oraz w jej pobliżu stanowią ich najlepszy przykład, wyróżniając się pięknem, różnorodnością stylów architektonicznych oraz znaczeniem historycznym. Te powstałe w średniowieczu instytucje miały kapitalne znaczenie w procesie rodzenia się języka hiszpańskiego i przekazywania wiedzy w tamtej odległej epoce. Większość z nich jest położona w okolicach o dużym walorze ekologicznym i niezwykłym pięknie, wartych odwiedzenia bez większego pośpiechu.

W odległości 14 kilometrów od Anguiano, u podnóża gór San Lorenzo i pośród wspaniałego krajobrazu tworzonego przez lasy dębowe, bukowe i sosnowe leży klasztor benedyktyński Valvanera. Przechowywany jest w nim obraz patronki regionu La Rioja, Virgen de Valvanera, który jest celem licznych pielgrzymek maryjnych. Pierwotny monaster został zbudowany w wieku IX, chociaż aktualnie wszystko zostało odrestaurowane. Na szczególnie uważne zwiedzenie zasługuje kościół pochodzący z XV wieku oraz biblioteka posiadające cenne księgi, wśród których wyróżnia się ilustrowany kodeks z X wieku.

W San Millán de la Cogolla znajduje się zespół klasztorny złożony z klasztorów Suso (górny) i Yuso (dolny). Są to najsłynniejsze monastery w La Rioja, wpisane w roku 1997 na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Pierwszy z nich, Suso, jest wcześniejszy. Jego korzenie sięgają VI wieku, choć do wieku XI był często remontowany i powiększany. Pierwotnie był zwykłym zespołem jaskiń, które służyły za schronienie pustelnikom, do których następnie dobudowano kościół z dwoma nawami oddzielonymi trzema łukami podkowiastymi. W podcieniach dziedzińca klasztornego na uwagę zasługują groby siedmiu infantów Lara i trzech królowych Nawarry. W jego scriptorium zapisano pierwsze słowa w języku hiszpańskim, w tak zwanych glosas emilianenses (X wiek), w których kopista zanotował na marginesie lub między wierszami kodeksu miejscowe znaczenie niektórych słów łacińskich. Także w tym klasztorze trzynastowieczny poeta, Gonzago de Bereo, napisał część swoich utworów.

Schodząc w dół doliny napotkamy drugi z klasztorów wchodzących w skład zespołu, Yuso, wzniesiony w roku 1053 za panowania García Sáncheza z Nawarry. Najciekawszy jest gotycki dziedziniec; szesnastowieczny kościół, złożony z trzech naw ze skrzyżowaniem i owalnego cyborium; zakrystia; sala królewska; muzeum, przechowujące cenne dzieła sztuki (relikwie, kuferki…), a także biblioteka ze znaczącą kolekcją inkunabułów i pergaminów oraz faksymilem glosas emilianenses.

Budowę klasztoru Santa María la Real de Nájera (podobnie jak monasteru w Yuso) zlecił don García, w połowie XI wieku. Poświęcił na to część zdobycznego łupu ze zwycięskiej wyprawy do Colahorry. Klasztor był przebudowany w XV wieku, w związku z tym dominuje zarys gotycki i renesansowy. Na uwagę zasługuje pryzmatyczna wieża z XVII wieku z cylindrycznymi przyporami, które nadają jej charakteru twierdzy, a wewnątrz stalle chóru, doskonały przykład stylu elżbietańskiego. Dziedziniec zwany de los Caballero, zbudowany w pierwszych latach XVI wieku w stylu gotyckim, zawdzięcza swą nazwę licznym pochówkom członków szlachty. Znajduje się tam również sarkofag szlachcica Garcilaso de la Vega, poety zmarłego w roku 1367 podczas bitwy pod Nájera, oraz mauzoleum Diega López de Haro. Panteon kryje też szczątki wielu królów Nawarry. Jednak najpiękniejsza jest romańska płyta nagrobna, pod którą spoczywa doña Blanca.

W tej samej miejscowości, w Nájera, znajduje się klasztor Santa Elena. W klasztornym kościele warto zobaczyć ołtarz główny i stalle chóru.

Kolejnym punktem na szlaku jest klasztor Santa María del Salvador w Cañas, kolebka Santo Domingo de Silos, jeden z najciekawszych klasztorów cysterskich w Hiszpanii, zbudowany w wieku XIII na polecenie Urraki López de Haro. Pochodzący z XII wieku, bardzo jasny, kościół składa się z trzech naw ze skrzyżowaniem i trzech absyd. W kapitularzu wznosi się potężna kolumna w kształcie palmy, której gałęzie rozchodzą się na cztery strony skrzyżowania wspierając sklepienie. Okna są ozdobione motywami kwiatowymi.

Choć nie posiadają takiego znaczenia artystycznego i historycznego jak wymienione poprzednio obiekty, spokojna wizyta w regionie La Rioja zasługuje na uwzględnienie w niej także klasztorów San José (Calahorra), Santa María de la Estrella (San Asensio), La Piedad (Casalarreina), La Anunciación (Santo Domingo de la Calzada) i Vico (Arnedo).





Koniecznie musisz zobaczyć